Compressor / Gate / Limiter

Compressors doen wat hun naam ook zegt. Het geluid comprimeren.

Zoals voor veel plugins geld ook hier, gebruik het waar nodig, niet omdat je het hebt.
Als we gaande weg het beluisteren kleine volume aanpassingen moeten doen dan kun je dat oplossen door automation.
Maar zijn het telkens kleine stukje welke dan weer te hard dan weer te zacht zijn dan kunnen we compressie gebruiken.
Verschil tussen zacht en luid noemen we de dynamiek, een compressor helpt ons deze onder controle te houden. Je kunt er slecht verstaanbaar (te zacht) stukjes zang mee naar voren brengen.
Maar je kunt het ook gebruiken om bijvoorbeeld het geluid van een instrument wat meer karakter te geven.
Pas op! Je kunt er ook al het leven uit een instrument mee halen.
Gebruik het met mate en leer een compressor kennen.

Ze zijn de meest lastige plugins om goed in te stellen totdat je ze kent.
Op de meeste compressors vindt je de volgende instel mogelijkheden:

  • Treshold
  • Ratio
  • Attack
  • Hold
  • Release

Er zijn er met meer en met minder instellingen dus mogelijk dat er instellingen zijn, waar ik het hierover heb, welke niet op jou compressor zitten.
Een compressor zal het niveau van een signaal welke de ingestelde treshold overschrijdt met de ingestelde ratio dempen. Pfff, wat betekend dat?

Stel we hebben de treshold ingesteld op -10dB en de ratio op 2:1.
Als we nu een signaal aanbieden welke pieken heeft van -6dB (4dB hoger dan de treshold) zullen deze pieken met de ratio 2:1 (elk 2dB overschrijding zal met 1dB uitgestuurd worden) dus 4dB wordt 2dB dit boven de treshold van -10dB wordt dus -8dB.
Pieken van -4dB (6dB hoger dan de treshold) worden dan -7dB.
Lees het anders even nog een keer.;)

Bij een hoger ratio b.v. 8:1 (elk 8 dB zal 1dB worden) zullen ze dus nog meer worden gedrukt.

Alles wat onder de treshold (< 10dB) is gebeurt niks mee. Dus de pieken worden afgezwakt. Hierdoor kunnen we de volume weer wat opdraaien zodat de zachtere stukken beter hoorbaar zijn. Dit kan met output gain of dit gebeurt zelfs automatisch op sommige compressors.

Met de attack regelen we in milliseconden hoe snel de compressor de maximaal (eigenlijk 2/3) van de ingestelde ratio bereikt zodra de treshold wordt overschreden en daarna.
Hold bepaald hoe lang de compressie moet aanhouden en met release regelen we na hoeveel milliseconden de compressie begint af te bouwen richting de treshold.

De “knee” is hoe abrupt de compressie begint.
Een hard knee zal direct beginnen met de ratio compressie, een soft knee begint met iets minder en dan steeds meer.

Er zijn veel verschillende compressors verkrijgbaar. De één met meer instel mogelijkheden dan de ander. Ook zijn er verschillende types. (Opto, VCA, Tube) Elk heeft zo zijn eigen “kleur” en instel mogelijkheden. Ook zijn er die weinig instelmogelijkheden hebben maar wel praktisch zijn en hun werk goed doen.

Gate

Een gate zorgt er voor dat geluid onder een bepaald niveau verder wordt dicht gedraaid.

Net als bij een compressor is er een treshold waar onder (in dit geval) de gate begint te werken. Alles boven de treshold wordt ongemoeid gelaten.
De overige instellingen (indien aanwezig) zijn vergelijkbaar met compressor.

Limiter

Een limiter (en vooral een brickwall limiter) is eigenlijk een compressor met een heel hoog ratio.
Boven de treshold wordt alles in elkaar gedrukt.
Het voorkomt dat pieken bijvoorbeeld over sturing veroorzaken.

Tip: Zie ook cursus Dynamiek bij BT-Studio.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.